Behoefte aan algemene cursus budgetteren?

Nog niet zo lang geleden schreef ik een 15-delige gratis cursus budgetteren van je boodschappen.  In een paar reacties kwam de vraag om een algemene cursus budgetteren. Dus niet alleen het eten, drinken en wasmiddelen, maar veel ruimer.
Hoe houd je met een krappe beurs toch geld over?
Het lijkt me leuk om daar over te schrijven, in de vorm van een cursus, maar ik vraag me wel af wat dan precies die behoefte is.
Is er behoefte aan een cursus en zo ja, waar zou je meer over willen weten?
Misschien zijn er onder de lezers ook (ervarings)deskundigen die een gastles willen schrijven?
Mijn eigen ervaring met rondkomen van de bijstand is ondertussen gedateerd, in 1999 ontving ik mijn laatste aanvullende bijstand. Toen ik fanatiek bezig was om mijn hypotheek af te lossen, deed ik weliswaar zeer zuinig, om geld te besparen voor extra aflossingen, maar dat was vrijwillig en niet noodgedwongen. Natuurlijk kon ik ook geen beroep meer doen op ondersteuningsmaatregelen voor minima of kwijtschelding van gemeentelijke belastingen of waterschapslasten, want mijn inkomen was immers hoog genoeg. Weliswaar beneden modaal, maar meer dan bijstand. 

Over welke onderwerpen zou ik willen schrijven?

Administratie op orde krijgen
Waar blijft je geld?
Wat komt er in?
Zoeken naar extra inkomen:

toeslagen,
extra werk etc

Waar kun je besparen?

Dubbele abonnementen
Overstappen verzekering

Keuzes maken

Ik ben benieuwd naar jullie reacties!

Les 15: Hoe pas je de lessen in de toekomst toe en hoe houd je het vol en zorg je dat je niet terugvalt in oude patronen

Dit is al weer de laatste les in het budgetteren van je boodschappen.
Ik vind zelf vooral de volgende elementen heel belangrijk:

• Zorg dat je weet hoeveel geld er binnenkomt en hoeveel er uit gaat. Hoeveel geld geef je precies uit aan boodschappen en natuurlijk ook de andere uitgaven zijn belangrijk. Blijf het opschrijven, zodat je bijtijds kunt bijsturen als er meer uitgaat dan dat er geld binnenkomt.
• Voorkom verspilling. Eten weggooien kost alleen maar geld en je hebt er niets aan.
• Koop groenten en fruit van het seizoen en geen eten dat ver weg of in energievretende kassen geteeld wordt. Daarnaast: kies vaker voor eenvoudige diepvriesproducten.
• Snijd en hak en kook alles zelf. Geen voorgesneden aardappels, groenten en fruit. Koop geen kant-en-klaar maaltijden die je alleen maar hoeft op te warmen.
  
• Kook meerdere maaltijden tegelijk (dit geldt vooral voor eenpersoons huishoudens).
• Kies voor huismerken en B-merken. Koop alleen A-merken als ze door aanbiedingen goedkoper zijn dan B-merken of huismerken. 
• Neem eten mee op uitstapjes en naar het werk.
  

Hoe zorg je nu dat je niet terugvalt en hoe houd je het vol?
Belangrijk is hoe sterk je de noodzaak inziet om te budgetteren. Dus: ben je gemotiveerd? Kun je genieten van je besparingen? Hoe leuk is het als je per jaar 1000 euro of meer overhoudt doordat je minder verspilt of goedkoper inkoopt?
Ik hoor graag van diegenen die deelgenomen hebben aan de cursus of het besparen succesvol was!

Het lijkt me leuk om verder te gaan met een cursus Grip op je inkomen. Over de vorm en de onderwerpen moet ik nog een tijdje nadenken. Als je mijn hele blog doorleest kun je ook een heleboel opsteken, maar misschien is het leuk om het een en ander te bundelen!
Wat denk jij?

Les 14: Koop zegels in de supermarkt en gebruik een kortingspas.

Welkom bij alweer de 14e les van de cursus Budgetteren van je boodschappen: Koop zegels in de supermarkt en gebruik een kortingspas

Bij verschillende supermarkten kan je zegeltjes kopen en sparen. Bij de Plus koop je bij iedere euro een zegel van 2 cent. Als je een spaarkaart vol hebt met 200 zegels, = 400 centen, krijg je bij inlevering 6 euro. Dus krijg je 2 euro cadeau. Het duurt voor mij als alleenstaande nogal lang voordat ik een kaart vol heb. 200 zegels kun je kopen als je 200 euro uitgeeft, maar in de praktijk geef je meer uit. Want je koopt bijna nooit boodschappen die precies een afgerond bedrag in euro's kosten. Als je €5,95 uitgeeft, kan je 5 zegeltjes kopen. Dus misschien geef je wel 250 euro uit voor die 2 euro "winst".

Ook bij de AH kun je zegeltjes sparen. Tegenwoordig alleen digitaal. Bij AH koop je bij iedere euro een zegel van 10 cent. Als je 490 zegels hebt en je dus tenminste 490 euro aan boodschappen hebt uitgegeven, krijg je bij inlevering 52 euro uitgekeerd, terwijl je 49 euro betaald hebt. Een "winst" van 3 euro dus.

Toen de rente 0% was, was het geen slechte manier om toch nog een beetje "rente" te krijgen, hoewel het bepaald niet hard gaat.

Ik spaar bij Plus en bij AH, maar soms heb ik twijfels: waarom doe ik het eigenlijk? Het levert nauwelijks iets op. Als je bij beide supermarkten samen zo'n 700 euro uitgeeft, en je koopt voor 53 euro zegels, dan krijg je 5 euro cadeau. Dus met een mooi Nederlands spreekwoord: het zet geen zoden aan de dijk.

Dan de kortingspas. Bijvoorbeeld de AH bonuskaart of de Lidl Plus kaart (kan alleen op naam). Daarmee krijg je (bonus)korting bij aanbiedingen. Als je niet wilt dat AH weet wat je allemaal koopt, maar wel de kortingen wilt, dan kun je een anonieme bonuskaart nemen. Daarmee kun je dan geen zegels sparen, maar wel krijg je kortingen.
Er zijn soms aanzienlijke kortingen mogelijk met een bonuskaart. Meer voordeel dan met zegeltjes sparen.

Komende donderdag les 15: Hoe pas je de lessen in de toekomst toe en hoe houd je het vol en zorg je dat je niet terugvalt in oude patronen

Les 13. Koop wasmiddelen en verzorgingsartikelen altijd in een aanbieding.

Op wasmiddelen, schoonmaakproducten en verzorgingsartikelen valt veel te besparen:

1. Je kunt slim inkopen: De volle prijs betalen voor wasmiddelen en verzorgingsartikelen is echt niet nodig.
Drogisterijketens en supermarkten hebben altijd aanbiedingen. Vaak 2e gratis, of 50% korting. Soms is de korting nog hoger!
Ikzelf koop altijd in aanbiedingen: tandpasta, (af)wasmiddel, schoonmaakmiddel, shampoobars, (multi)vitamines. Ik begrijp eerlijk gezegd niet dat er mensen zijn die deze spullen nog voor de volle prijs kopen!

2. Tussen dezelfde producten zijn aanzienlijke prijsverschillen. Ook in de aanbieding. Over het algemeen koop ik B-merken of huismerken en geen A-merken. Dat scheelt in prijs en dus geef je minder uit.
Koop zo veel mogelijk huismerken en B-merken. Volgens consumententests is de kwaliteit hier van ook prima!

Ik ben nogal merkentrouw, dat komt doordat ik last heb van allergieën. Ik heb wel eens last gehad van blaren in mijn mond door een soort tandpasta waar ik niet tegen kon. Verder word ik benauwd van sommige merken wasmiddelen. Alleen al de geur van het wasgoed beneemt mij de adem, en dan heb ik het er nog niet eens over hoe mijn huid reageert met kriebels en roodheid!

3. Verminder de hoeveelheid die je gebruikt.
Met de aanschaf van wasmiddelen en verzorgingsartikelen ben je er nog niet.
Want hoeveel gebruik je? Van tandpasta's hoef je maar een klein beetje op je tandenborstel te doen en ook de hoeveelheid shampoo en wasgel hoeft niet heel groot te zijn om schoon te worden.
Ik spoel altijd flessen om en knip de tube tandpasta open voor de allerlaatste beetjes, zodat ik echt gebruik dat ik gekocht heb.
(Af)wasmiddelen en schoonmaakmiddelen kun je zo zuinig mogelijk doseren. Dan doe je langer met een fles of pak.

4. Voor vrouwen: Heb je wel eens van Pink tax gehoord?
Producten speciaal gemaakt voor vrouwen zijn vaak stukken duurder dan precies dezelfde producten die niet roze zijn of die niet volgens het etiket speciaal voor vrouwen zijn. En dat terwijl de inhoud hetzelfde is. Alleen de kleur of de verpakking is anders.
Bijvoorbeeld de pijnstiller Aleve Feminax. Dit bevat de pijnstiller naproxennatrium en verder niets. Aleve Feminax kost ca €4,50 voor 12 tabletjes. Naproxennatrium kost ca €2,70 voor 12 tabletten.
Zo heb je roze wegwerpscheermesjes met 3 bladen van Gilette. Die kosten €7,89 per 4 en die voor mannen kosten €5,69 per 6 mesjes. Dezelfde mesjes, maar dan blauw van kleur.
Zo betaalt een vrouw gemiddeld zo’n tien tot dertig procent meer voor hetzelfde product als een man. Mijn advies: koop de goedkopere producten en niet producten speciaal voor vrouwen.


Komende dinsdag les 14: Koop zegels in de supermarkt en gebruik een kortingspas.

Les 12. Budget ontbijt en lunchproducten

Valt er te besparen op je ontbijt en lunch?
Dat hangt er helemaal van af wat je nu eet en drinkt bij het ontbijt en lunch en ook wat voor jou gezond is en wat niet.
Voor bijna iedereen zijn volkoren producten de goede keus, aangevuld met wat vetten en eiwitten en groenten en fruit.
De meeste ontbijtproducten zijn nogal zoet en duur! Cruesli, granola, chocopops, honingringen en ga zo maar door! Wat mij betreft geen goede keus!

Moet je persé bezuinigen op ontbijt en lunch? Nee, dat is geheel je eigen keuze! Je kunt nog steeds luxe ontbijten en lunchen als je wilt budgetteren op je uitgaven, maar dan moet je wel zorgen dat je voor andere maaltijden en hapjes en drankjes weinig geld uitgeeft, anders komt er van budgetteren weinig terecht.

Ik heb altijd vrij sober ontbeten en geluncht en daarmee heb ik veel geld bespaard. Een enkele keer koop ik een luxe broodje, maar meestal eet ik goedkoop volkoren brood uit de supermarkt of volkoren knäckebröd uit de aanbieding, belegd met een beetje makreel, cottage cheese, een enkele keer een gekookt eitje, eigen gekweekte kiemen, pindakaas of hoemoes en niet te vergeten: voordelige halvarine.

Wat is een goedkoop ontbijt?
Havermoutpap met water en melk (6,5 cent per portie havermout bij gebruik van goedkope havermout)
Een volkoren boterham met halvarine en beleg (5 cent per kale boterham)
Wat neem je er dan bij?
Een sinaasappel, een appel, of een peer. Je kunt het fruit ook in stukjes door je pap doen.
Neem liever geen kant en klaar sinaasappelsap. Met het sap krijg je vooral suikers binnen en veel minder vezels als wanneer je de vrucht eet. Voedingskundig is sap een slecht keuze.
Neem koffie, thee, soja(melk) of water.

Wat is het verschil tussen sojamelk en koemelk? De verschillen qua voedingswaarde zijn miniem, zo zit er in halfvolle koemelk gram 3,5 eiwit en 120 mg calcium per 100 ml en in sojamelk ook 3,5 gram eiwit en 120 mg calcium per 100 ml. Dat is anders als je andere soorten plantaardige melk neemt, zoals havermelk (0,6 gram eiwit), amandelmelk (0,5 gram eiwit) of rijstmelk (0,2 gram eiwit).
Dan de prijsverschillen. Ik koop altijd houdbare sojamelk. Die is momenteel €1,05 per liter. Houdbare halfvolle melk kost €1,19 per liter. Andere plantaardige melkproducten, die overigens allemaal - drinks heten, zijn veel duurder, met name de A-merk amandel-, rijst- en haverdrink.

Wil je bezuinigen, kies dan voor een eenvoudig ontbijt en lunch met gewoon brood of havermoutpap. En trakteer jezelf zo nu en dan op een luxere variant van brood!

Het jij tips voor budget ontbijt en lunch?

Volgende week dinsdag les 13.
Koop wasmiddelen, verzorgingsartikelen etc altijd in een aanbieding.

PS: binnenkort schrijf ik over zegeltjes sparen. Gratis zegels èn koopzegels.
Daarover nu al het volgende:
Ik heb voor het Plus gratis boodschappenpakket* 20 van de benodigde 65 zegels gespaard en een volle spaarkaart voor 26 februari bij elkaar sparen, dat gaat niet lukken!
Daarom geef ik ze weg! Mail me op zuinigaan@gmail.com als je belangstelling hebt. Bij meerdere belangstellenden ga ik loten. Ik stuur de winnaar de 20 papieren zegels toe.
Reageer vóór 25 februari. Op die datum ga ik de zegels verloten en de winnaar mailen voor het adres waar de zegels naar toe moeten.
*Je kunt met een volle spaarkaart in de winkel een boodschappenpakket ter waarde van meer dan €55,- afhalen. Volle spaarkaarten zijn tot 4 maart geldig.

Les 11. Voorkom verspilling

Welkom bij les 11: voorkom verspilling

Er wordt heel veel voeding weggegooid.
Milieucentraal: Omdat het steeds om kleine beetjes gaat kun je voedselverspilling snel onderschatten. De kleine en grote beetjes tellen op tot gemiddeld ruim 34 kilo weggegooid goed voedsel per persoon per jaar. Dat komt neer op 120 euro. Alle huishoudens samen verspillen daarmee in Nederland 590 miljoen kilo goed voedsel. Dat zijn duizenden vuilniswagens vol!

Voeding bederft: verrot, beschimmelt, verdroogt, verlept, er komt vraat in van beestjes: wormpjes, torretjes. Het ziet er niet uit en is vaak niet meer eetbaar door het ontstaan van giftige stoffen door schimmels of bacteriën. Iets waarbij verspilling veel voorkomt: kort houdbare voeding, die je bijvoorbeeld in de koelkast moet bewaren.

Wat helpt tegen verspilling: koop niet te veel, niet meer dan je nodig hebt en bewaar wat je koopt heel goed.
Voor spullen buiten de koelkast: bewaar op een droge, koele plaats. Hoe méér vocht hoe slechter voor het product. Ook warmte is slecht voor de kwaliteit, zeker vochtige warmte.
In de koelkast: op producten in de koelkast zit vaak een uiterste houdbaarheidsdatum of een tenminste houdbaarheidsdatum.

HOUDBAARHEID
Als je alles weet over houdbaarheid kun je geld besparen.
Hier een aantal tips over bewaren van voeding.
 Op voedingsproducten staat een aanduiding over de houdbaarheid of de uiterste verkoopdatum.
 Tenminste houdbaar tot, of te gebruiken tot zijn gangbare termen.
Wat betekenen die termen?
Kun je voedingsmiddelen eten die over de datum zijn?
Het is heel handig te weten hoe lang je de verschillende etenswaren kunt bewaren, zodat je niet te veel in voorraad hebt en voedsel weg moet gooien. Dat is jammer voor het geld en de moeite die het gekost heeft om het product bij jou te krijgen. Het is lang niet altijd zo dat je een product dat over de houdbaarheidsdatum is, meteen moet weg gooien, in sommige gevallen is het nog prima te gebruiken.
Dus let op wat je weg doet.
Je zou een onderscheid moeten maken tussen houdbare spullen en spullen die snel bederven.
 Die laatsten zijn: vlees, gevogelte, vis, zuivel. Deze kun je, als je de etenswaren op een goede manier vervoert en bewaart, goed houden tot de datum die op de verpakking staat. Als er geen verpakking is, omdat ze bijvoorbeeld op de markt gekocht zijn, is het raadzaam de producten snel, bij voorkeur nog dezelfde dag te consumeren en tot de bereiding koel te bewaren. Zeker bij vlees, kip en vis zou ik je niet aanraden dit na de uiterste datum nog te gebruiken. Je kunt er akelig ziek van worden.
Eieren is al weer een ander verhaal. Daar staat een THT datum op de ik regelmatig overschrijd. Wat ik doe: ik bewaar eieren in de koelkast en als ik een ei ga bakken dat een paar dagen over datum is, ruik ik aan een ei nadat ik hem opgebroken heb.
Geen stank: niets aan de hand. Rotte eieren ruik je echt wel!
Ziek ben ik van eieren over datum nog nooit geweest. Zorg er wel voor dat je het ei goed door bakt, zodat je het lang genoeg verhit. Maar dat moet ook met verse eieren, want ook die kunnen besmet zijn met bijvoorbeeld salmonella.
 Kaas: blijft tamelijk lang goed. Zolang er geen zichtbare schimmel op staat, kun je het consumeren. Bij schimmel kun je de schimmelplekken er af snijden en de rest consumeren, dat deed mijn hele familie. Omdat zowat mijn hele familie in de kaas/zuivel werkte, lijkt mij daar niets mis mee. 

Langer houdbare voeding:
Diepvries: het is van belang dat diepgevroren voedsel niet ontdooit, ook niet een beetje. Tijdens de periode in de vriezer gaat de kwaliteit heel langzaam iets achteruit, voornamelijk door uitdroging. Dus het is wel slim om producten niet al te lang te bewaren, want dit is niet bevorderlijk voor de kwaliteit. Bederven doet het eigenlijk niet, volgens mij. Zorg voor snel en koel vervoer van winkel naar jouw diepvries.
LET OP Doe nooit ontdooid vlees, kip of vis weer in de vriezer.
Ook brood bewaar ik in de vriezer. De plakken brood die ik per dag nodig heb, haal ik 's ochtends uit de vriezer.
Conserven in potten en blikken. Deze zijn heel lang houdbaar, meestal jaren. Een paar maandjes meer of minder maakt niet uit. Zorg voor een koele, droge omgeving. Ik weet niet hoor, maar het lijkt me een slecht plan om je blik sperziebonen op de verwarming te bewaren. Dat komt de houdbaarheid vast niet ten goede.
Bij pakken koekjes etc. volg ik de datum. Koekjes bederven niet zozeer, maar worden snel minder smakelijk. Ik zou niet zo snel koekjes presenteren die houdbaar waren tot een maand geleden. Waarschijnlijk zijn ze zacht of smaken ze muf. Als ik verder niets in huis had, zou ik wat gaan bakken. Een stuk lekkerder!
 Zuurkool in vacuüm, dit is in feite heel lang houdbaar, dit komt dat zuurkool geconserveerde kool is. Met de datering op het pak neem ik het niet zo nauw. Soms is de zuurkool dan wel wat zuurder. Als ik oude zuurkool heb die over de datum is, dan spoel ik het af. Het komt bij mij overigens bijna niet voor dat ik zuurkool heb die over de datum is, tegen die tijd heb ik de zuurkool al lang opgegeten.

TooGoodToGo / VerspilMijNiet /
Op zich is een pakket voordelig in vergelijking met de normale prijs, maar ik heb wel twijfels over de hoeveelheid spullen en de soort spullen die in dergelijke pakketten zit. Te veel (zoet of vet) eten wat je normaal niet koopt, te veel bederfelijke waar in relatie tot wat je al in huis hebt, zodat je alsnog eten weg moet gooien.  Ik heb bijvoorbeeld als alleenstaande nog nooit een TooGoodToGo pakket gekocht omdat ik verwacht dat ik dan veel te veel tegelijk in huis haal.
Ik zou het bijvoorbeeld als experiment een keer kunnen doen als ik helemaal niets vers in huis heb.

De volgende keer: les 12. Budget ontbijt en lunchproducten

Les 10. Ga voor vegetarisch, of nog liever vegan, inkopen zijn veel duurzamer en goedkoper. Dat scheelt honderden euro's.

Een mens heeft eiwitten nodig, maar eiwitten zijn vaak niet goedkoop.
Dierlijke producten voor op brood of bij de warme maaltijd zijn knap duur! Zeker de afgelopen tijd met oplopende inflatie, zijn de prijzen een stuk hoger dan een aantal jaren geleden.

Eigen consumptie. Behalve vis en wat zuivel en een enkele keer wat eieren, koop ik geen dierlijke producten meer.
Vroeger wel en toen hield ik een prijzenboek bij. Ik noteerde de prijzen voor eieren, kaas, vlees etc. Ik deed dat tussen 2008 en 2011.

Hier komen wat prijzen:
1 kg mager rundergehakt  €4,49 nu €12,30
100 gram salami €0,69 nu €1,13
10 vissticks €0,89 nu €4,49
1 liter magere yoghurt €0,49 nu €1,19
2x 125 gr spekreepjes €0,79 nu €4,59
1 magere rookworst 375 gr €1,62, nu €2,99
1 liter houdbare magere melk €0,39 nu €1,09
1 liter verse halfvolle melk €0,53 nu €1,19
1 kg jong belegen kaas €3,71 nu €10,65

Hoe hoog was mijn inkomen in 2011 in vergelijking tot nu?  Mijn inkomen was maar netto €166,50 per maand lager dan nu. Dat is zowel in 2011 als in 2023 inclusief vakantietoeslagen en 13e maand (die 13e maand alleen in 2011, toen ik nog werkte).

Als je minder vlees, vis en zuivel eet en dat vervangt door plantaardige alternatieven, dan kun je veel goedkoper uit zijn.

Neem bijvoorbeeld broodbeleg. Een plak ham of een plak kaas is duur. Een plak kaas kost al snel 60 cent per plak en een plak ham €0,82. Neem je daarentegen een broodbeleg pindakaas met 100% pinda, dan kost dat je 9 cent per boterham en appelstroop per portie kost je nog geen 3 cent. Ik gebruik ook vaak hoemoes op brood. Een eetlepel kost 14 cent als je de basis-hoemoes bij bijvoorbeeld de Lidl koopt. Notenpasta's zijn ook smakelijk, maar wel wat duurder.
Koemelk kost tegenwoordig tenminste €1,09 per liter, terwijl je sojamelk voor €1,05 per liter kunt kopen.
De goedkoopste soorten yoghurt en kwark zijn in de koemelkvariant nog steeds wel goedkoper dan de sojaproducten. De goedkoopste sojaproducten als vervanger voor kwark en yoghurt zijn nog steeds meer dan dubbel zo duur als de koemelkvarianten. Je zou kunnen overwegen zelf pappen te koken met sojamelk.

Voor warme maaltijden ben je het goedkoopste uit met huismerk vleesvervangers en nóg goedkoper met peulvruchten. Je het al een blik met kidneybonen voor 66 cent. 400 gram en uitlekgewicht 250 gram.
En witte bonen in tomatensaus koop je voor 69 cent.
Je kunt in plaats van conserven ook gedroogde erwten en bonen kopen. Per klaargemaakt gewicht vaak nog goedkoper dan conserven, maar klaarmaken vergt wel wat meer tijd en planning.

En hoe zit het met de duurzaamheid? Op de site van Milieucentraal kun je nalezen wat de milieubelasting is van vlees. Vlees is verantwoordelijk voor 40 procent van broeikasgassen die vrijkomen bij productie van het voedsel van de gemiddelde Nederlander. Vlees heeft zo’n grote klimaatimpact omdat voor de productie van 1 kilo vlees gemiddeld 5 kilo plantaardig voer nodig is. Minder vlees eten is dus goed voor het klimaat.

Bij het houden van vee komen gassen vrij die bijdragen aan het broeikaseffect en klimaatverandering. De belangrijkste zijn kooldioxide (CO2), methaan (CH4) en lachgas (N2O). Herkauwers (zoals koeien en schapen) produceren methaan als ze voedsel verteren. Uit opgeslagen mest komen methaan en lachgas (N2O) vrij. Het gebruik van mest en kunstmest op het land leidt ook tot de uitstoot van lachgas. Zowel lachgas als methaan zijn veel sterkere broeikasgassen dan CO2.

Het verbouwen en vervoeren van veevoer veroorzaakt veel uitstoot. In veevoer zit vaak soja uit Zuid-Amerika. Voor de sojateelt worden grote stukken natuurgebied omgezet in bouwland. Bij de omzetting van oerwoud of grasland in bouwland komen veel broeikasgassen vrij uit de bodem. Transport bepaalt ook een deel van de klimaatimpact, want bij het vervoer van vee en veevoer komen ook broeikasgassen vrij.

Zuivel
Gebruik plantaardige producten om zuivel te vervangen. Sojadrank verrijkt met calcium en vitamine B12 is bijvoorbeeld een volwaardige vervanger van koeienmelk.

Voor het milieu kun je beter geen kaas kiezen om vlees te vervangen. Voor het maken van 1 kilogram kaas is namelijk 6 tot 10 liter melk nodig, afhankelijk van type en leeftijd van de kaas. Hoe ouder of harder de kaas, hoe meer melk er nodig is voor 1 kilo eindproduct. Hierdoor is de milieubelasting van oude kaas hoger dan die van roomkaas of jonge kaas. Geitenkaas is milieuvriendelijker dan kaas van koemelk. Buffelmozzarella belast het milieu juist weer wat meer dan mozzarella van koemelk.

Behalve dat je goed zorgt voor je budget, zorg je dus ook beter voor het milieu als je kiest voor plantaardige producten.

Mijn advies om te besparen en uit te komen met een lager budget: eet vaker veganistisch. Dat is goedkoper en ook nog beter voor het milieu.
Eet je nog iedere dag vlees (beleg)? Stap dan over naar een aantal vleesloze dagen per week!

Nog meer goedkoop broodbeleg nodig?
Denk dan eens aan appelmoes. Dat kreeg een klasgenoot uit een groot gezin vaak op brood bij het ontbijt en ook wel lunch. Of kies voor een halve, in plakjes gesneden, banaan. Mijn vader  kreeg als kind dunne plakjes gekookte aardappel en wat zout  of gebakken hutspot of stamppot als broodbeleg en elke 2e boterham met niets, de zogenaamde boterham met tevredenheid.

De volgende keer
Les 11. Voorkom verspilling

Les 9. Benut de diepvries, zowel die van je zelf als die van de supermarkt

Welkom bij les 9, deze keer over de diepvries

Heel lang heb ik geen vriezer gehad, wel tot mijn 45e deed ik zonder, ik had ook geen fornuis trouwens. Ik had een tafelmodel koelkast met een 4-pits kookplaat er bovenop en dat was het dan.
Toen ik eenmaal een vriezer had, eentje met 3 lades, toen ging ik hem volop gebruiken.
Waarvoor?
Ik vroor rauw vlees en kip uit aanbiedingen in porties in.
Brood had ik op voorraad, zodat we altijd voldoende vers brood in huis hadden en geen oud brood hoefden weg te doen. Afgepaste hoeveelheden brood haalde ik uit de vriezer en als ik daar wat laat mee was, roosterde ik het brood.
Verder vroor ik in: geblancheerde sperziebonen in het oogstseizoen, gekocht op de markt en soms ook van schoonouders gekregen.  
Porties erwtensoep
Alles dat goedkoop was op moment van aankoop, ging er in, ook kaas, dat laatste vond ik overigens niet zo'n succes.
Tegenwoordig vries ik ook regelmatig vlees-, vis- en kip-vervangers in als die in de aanbieding te koop zijn.

Een diepvries is een uitstekende manier om eten te bewaren. Je zet namelijk bacteriegroei in je eten (bijna) stil.
Let wel op dat je geen bedorven eten invriest, want die giftige stoffen van het bederf zitten er na ontdooien nog steeds in. Bacteriën in ingevroren toestand vermenigvuldigen zich niet of nauwelijks, maar wat er al in zit, blijft er in zitten, die vries je niet dood en is na ontdooien gevaarlijk!  
Wil je klaargemaakt eten invriezen, werk dan hygiënisch en koel je voeding snel, zodat je het eten veilig in kunt vriezen.

Hoe lang kun je eten in de vriezer bewaren?

Al eerder in deze cursus schreef ik dat diepvriesgroenten en sommige soorten fruit goedkoper zijn dat de vers aangeboden groenten. Dat geldt met name bij diepvriesaanbiedingen.
Lees hier over diepvries groenten en fruit.
Ik ben niet zo thuis in het aanbod van diepvriesvis, maar ik weet wel zeker dat je zalm en andere soorten vis, beter uit de diepvries kunt kopen dan vers. 400 gram diepvries koolvis koop je voor €2,89.

Dus hoe benut je de diepvries optimaal?
Vries maaltijden en kliekjes in
Vries gekookte porties peulvruchten of rijst in
Gebruik diepvriesbrood, waar je iedere dag de benodigde boterhammen uit haalt
Koop diepvries groenten en vis, of ook vlees, maar met dat laatste ben ik niet zo op de hoogte doordat ik al heel lang geen vlees meer eet.
Blancheer in het hoogseizoen (= goedkoopste seizoen) zelf groenten van je volkstuin of uit de supermarkt en vries in.

Let er wel op dat je het energieverbruik van je vriezer beperkt. Koop een nieuwe als die van jou al heel oud is, dat scheelt enorm in energie.
Zorg ook dat de ijsafzetting minimaal blijft door hem regelmatig te ontdooien. Door dikke lagen ijs verbruikt een vriezer aanzienlijk méér stroom!

Les 8: A-merken, B-merken en huismerken: bukken loont

Welkom bij de les over goedkopere merken!

Marketing van A-merken
Als je kiest voor goedkopere merken kun je veel besparen!
Hoe komt dat?
Een groot deel van de meerkosten van de A-merken zit in de promotie, de marketing, de reclame voor de artikelen. Die zorgen dat je grijpt naar dat A-merk als jij in de supermarkt of bij de drogist bent.
Jij krijgt er niets extra's voor, uit het extra dat jij voor het A-merk betaalt, worden de onkosten van de reclamecampagnes betaald.
Heel slim gedaan hoor, die reclames! Door die reclames laten ze jou geloven dat het A-merk het beste merk is om te kopen: lekkerder, gezonder en gemakkelijker. Soms laten ze je zelfs geloven dat je er gelukkiger en mooier door wordt. En die reclame betaal jij door het product te kopen!
In consumentenprogramma's en in de Consumentengids worden dikwijls testen gedaan. Dan gaan mensen blind proeven wat ze het lekkerste vinden. Ik kan je één ding vertellen: meestal komt het duurste product NIET als beste uit de test! Dus het is financieel de moeite waard om goedkopere merken te proberen! Ik zeg niet dat goedkopere merken altijd even lekker zijn of even goed als A-merken, maar soms is er geen of nauwelijks verschil! Daarom is het goed te kijken of je goedkoper kunt. 

Prijsverschillen:
Voorbeelden van prijsverschillen bij verpakkingen die (ongeveer) dezelfde inhoud hebben:
chocoladehagelslag: huismerk €5,48 per kg, A-merk €8,95 per kg.
pindakaas 100% pinda: huismerk €7,69 per kg, A-merk: €11,40 per kg
aardbeienjam: huismerk €2,64 per kg, A-merk €8,78 per kg
fusilli pasta: huismerk €2,58 per kg, A-merk 4,58 per kg
kidneybonen in blik, huismerk: €2,64 per kg, A-merk €7,16 per kg
kikkererwten in blik, B-merk: €4,13 per kg, huismerk €4,72 per kg, A-merk €8,64 per kg.
diepvries spinazie fijngesneden: huismerk €1,44 per kg, A-merk €2,98 per kg.
diepvries hele sperziebonen fijn: huismerk 2,64 per kg, A-merk €5,98 per kg. Overigens koop ik altijd de huismerk gebroken diepvries sperziebonen in voordeelverpakking voor €1,59 per kg.
Het lastige bij prijsvergelijkingen is, dat de inhoud van verpakkingen verschilt. Soms staat de kiloprijs op het schap, maar lang niet altijd.

Bukken loont
De supermarkten zijn heel uitgekiend in hun verkoopstrategie. De goedkoopste producten staan óf heel hoog, óf heel laag. Het is namelijk zo, dat ze op goedkope producten minder verdienen. Ze verkopen dus liever de duurdere producten. En die staan op ooghoogte, zodat je die als eerste ziet. Ze liggen als het ware voor het grijpen. Daarom loont het voor jou als consument om te bukken of je uit te rekken naar de bovenste planken in de schappen. Jij bent er immers niet voor om de supermarkt dikke winsten te bezorgen, jij wilt graag besparen om met dat bespaarde geld leuke dingen te doen, of gewoon om rond te komen van je inkomen.

Toen ik veel pijn had aan mijn nog niet geopereerde heupen, liep ik met een stok. Ik kon door de artrose niet bij de onderste planken en ook niet bij de bovenste planken, zeker niet als de producten achterin stonden. Met het handvat van de stok had ik daar een werktuig voor en haalde ik de blikjes of potjes zo ver naar voren dat ik er wel bij kon. Als dat ook niet lukte, vroeg ik hulp aan een medewerker of klant in de supermarkt.

Ook een tip als je er slecht bij kunt: gebruik producten uit de schappen om producten die jij wilt hebben bereikbaar te maken. Bijvoorbeeld een afbakstokbrood of een pak spaghetti, in ieder geval iets langwerpigs, daarmee kun je heel goed harken op de onderste plank of de bovenste plank, Als je het gewenste product te pakken heb gekregen, leg je het hulpmiddelproduct weer terug op de plek waar je het vond 😀

Daarnaast kun je natuurlijk je mond gebruiken en mensen vragen. Nu moet ik zeggen, dat ik daar als jongvolwassene en ook nog járen later veel te verlegen voor was.  Het was voor mij onbestaanbaar om hulp te vragen. Tegenwoordig kan ik dat prima, maar dat was vroeger anders!

Komende dinsdag voor jullie:
Les 9. Benut de diepvries, zowel die van je zelf als die van de supermarkt

Les 7: Koop alleen (vries)verse groenten en fruit van het seizoen

Welkom bij al weer een nieuwe les Budgetteren van je boodschappen kun je leren
Deze les sluit aan bij de vorige les, waarin ik het had over koken met basisproducten en alles zelf maken./snijden.

Les 7: Koop alleen groenten en fruit van het seizoen (en uit de diepvries).

GROENTEN

Waarom groenten van het seizoen? Omdat die goedkoper zijn dan de groenten die van ver moeten komen of onder glas geteeld worden.
Daarnaast is de milieubelasting een stuk minder. Dat komt door korte vervoersafstanden, teelt op de volle grond en niet in kassen. Ook belangrijk en natuurlijk betaal ik ook voor de energie in de kassen en de benzine of diesel of kerosine die voor het vervoer nodig is.

Groenten van de winter:

• winterwortelen,
• pastinaken,
• koolraap
• knolselderij,
• bietjes,
• pompoen
• uien,
• prei
• sluitkolen zoals witte kool, rode kool, groene kool (ook wel savooiekool), spitskool, spruitjes
• zuurkool (eigenlijk ook een sluitkool, want gemaakt van witte kool, maar in pakjes verkocht)
• boerenkool
• witlof
• andijvie

Bewaarduur
Het voordeel van bovenstaande wintergroenten is ook, dat je het op een koele maar wel vorstvrije plaats, lang kunt bewaren, waardoor je niet zo snel verrotte of beschimmelde groenten weg hoeft te doen.

Diepvries is vaak voordeliger
Naast bovenstaande groenten kun je kiezen voor groenten uit de diepvries. Spinazie, sperziebonen en bijvoorbeeld boerenkool worden direct na het oogsten ingevroren. Daardoor zijn de kosten minder hoog en is de prijs van deze groenten laag, soms lager dan die van de verse producten. Boerenkool uit de diepvries kost bijvoorbeeld €0,79 per 450 gram (= €1,75 per kg). Een zak gesneden "verse" boerenkool kost €2,19 per 500 gram (= €4,38 per kg). De voedingswaarde van de diepvriesproducten is prima en vergelijkbaar of soms beter dan vers. Dat komt doordat in het voorbeeld van de boerenkool, de gesneden boerenkool nog een aantal dagen in zo'n zak ligt voordat die in jouw pan zit. In de tussentijd gaat de kwaliteit achteruit. Daarom zette ik het woord vers ook tussen "aanhalingstekens".

Tip: Blijf ook bij wintergroenten letten op prijzen per kg en aanbiedingen!

FRUIT

Fruit van de winter

• Ananas.
• Druiven
  
• Appel.
• Bananen.
• Citroenen.
• Kiwi.
• Mandarijnen.
• Peren.
• Pompelmoes.

Duurzaamheid
Appels en peren uit Nederland zijn het hele jaar verkrijgbaar. Stevig fruit zoals bananen, citrusfruit en druiven komen in grote aantallen tegelijkertijd met de vrachtauto uit Zuid-Europa of met de boot uit tropische landen en zijn daarom minder belastend voor het milieu.

Diepvries
Afgezien van blauwe bessen vind ik zelf bevroren fruit geen aanrader. Ik heb toch liever vers. Blauwe bessen eet ik altijd in de yoghurt of kwark en dan maakt het niet uit als ze bevroren zijn geweest. In prijs maakt het wel veel uit. Je koopt een grote zak diepvries voor omgerekend €5,30 per kg en vers kost omgerekend €13,30 per kg (als je een bakje met 300 gram koopt).

Tip: Blijf ook bij fruit letten op aanbiedingen en prijzen per kg.

Tips groenten en fruit:
Let op afgeprijsde groente en fruit, in bijvoorbeeld een Too Good to Go box, Verspil-Mij-niet zak of gewoon met 35% of 50% stickers.
Deze afgeprijsde vruchten of groenten moet je vaak wel snel opmaken. Je kunt ze klaarmaken en invriezen. Ook bananen kun je invriezen en dan bijvoorbeeld in smoothies gebruiken.

Komende donderdag:
Les 8: A-merken, B-merken en huismerken: bukken loont

Les 6. Kook met basisproducten en maak alles zelf.

Welkom bij de 6e gratis les!

Kook met basisproducten en maak alles zelf.

Wat zijn dat dan, die basisproducten?
Brood, melk,
Aardappelen, gedroogde pasta, rijst, bulgur, etc. (volkoren) meel.
Gedroogde peulvruchten, tofu, vis
Vers fruit, maar dan niet ingevlogen uit verre landen: appels, sinaasappels, peren, mandarijnen etc.
Verse groenten en diepvriesgroenten. Ook hier liever geen groenten die van buiten Europa komen, want die kosten door het vervoer veel. Niet alleen geld, maar het vervoer is ook vervuilend.
Het leuke van duurzame groenten en fruit is, dat het ook vaak het goedkoopst is. Dat komt doordat er voor het telen en vervoer weinig dure energie (gas, stroom, benzine) nodig is

Zelf kruiden, marineren, snijden, hakken, schillen en snipperen
Het aanbod van panklare voorgesneden, geschilde en gesnipperde groenten en aardappelen is enorm. Zelfs fruit wordt in kant-en-klare porties aangeboden. Het kan allemaal zo op je bord, of in de pan.
Als je dat allemaal zelf doet, bespaar je veel geld. Maak er dus een gewoonte van om te kiezen voor groenten, aardappelen en fruit waar je zelf nog van alles aan moet doen!
Het verschil in prijs kan enorm zijn, vaak is kant en klaar meer dan in prijs verdubbeld.
En wat te denken van een bakje fruit voor een prijs van omgerekend ongeveer 10 euro per kilo! Het geeft veel verpakkingsrommel en is absurd duur. Gewoon niet doen!

Recepten met basisproducten.
Er zijn op het internet veel sites te vinden met maaltijden die ongeveer 2 euro per persoon kosten. Het is wel even zoeken misschien, maar ze zijn er wel.
Kijk bijvoorbeeld eens bij de Allerhande recepten: https://www.ah.nl/allerhande/recepten/goedkoop-gezond-eten
Of bij keukenliefde: https://www.keukenliefde.nl/category/menu/hoofdgerecht/budget/
Of bij budgetrecepten van het Voedingscentrum: https://www.voedingscentrum.nl/nl/gezonde-recepten/budgetrecepten.aspx
Of bij de Jumbo: https://www.jumbo.com/blog/5x-budgetrecepten
Op mijn blog vind je ook recepten, klik daarvoor hier: https://zuinigaan.blogspot.com/p/zuinige-recepten.html

Kun je niet koken?
Het loont echt om te leren koken. Je bespaart er honderden euro's mee! Je hoeft niet meer te laten bezorgen, of (naar mijn mening) tamelijk smakeloze kant-en-klaar gerechten uit de winkel te kopen, maar maakt zelf in een handomdraai de heerlijkste gerechten en hapjes.
Als je helemaal niet gewend bent om te koken, is het een aanrader om kooklessen te nemen of een basiskookboek te kopen en dat te gebruiken bij het vergroten van je kookvaardigheden. Kooklessen kosten geld, een 2e hands kookboek kost vrijwel niets. In de kringloop of elders tweedehands zijn mooie kookboeken te koop die een goede steun kunnen zijn bij het koken.
Ik heb ook koken geleerd uit een kookboek, niet van mijn moeder, die wilde alles altijd zelf doen, en bovendien was ze een slechte kookster. Ze liet alles altijd aanbranden en regelmatig was voedsel niet gaar.
Dus heb ik vanaf mijn 21e mezelf leren koken met recepten uit een basiskookboek. Ik kocht het boek met een boekenbon die ik voor mijn verjaardag gekregen had.
En tegenwoordig kun je ook koken leren met internet recepten. Goed lezen wat er staat en het recept volgen is het devies. 

Mijn eigen meestgebruikte kookboeken, de linker uit 1984 en de rechter uit 1974. Mijn beide dochters hebben tegenwoordig ook een exemplaar van het oudste kookboek.

Volgende les:
7: Koop alleen groenten en fruit van het seizoen

Hoe gaat het nu met de cursus budgetteren?

Toen ik besloot een cursus budgetteren te maken, wist ik in feite nauwelijks waar ik aan begon. Vanuit een soort Pipi Langkous idee: "ik heb het nog nooit gedaan, dus ik denk dat ik het wel kan" ben ik begonnen. (Die uitspraak schijnt trouwens helemaal niet uit Pipi Langkous te komen, maar dat geheel terzijde)
Ik heb geen enkele ervaring in het maken van een online cursus, wel ervaring met bezuinigen en besparen.

Ik begon onderwerpen te bedenken voor lessen en daarin een voor mij  logische volgorde aan te brengen. Toen moesten die lessen nog gevuld worden. Ik kwam eerst op 12 lessen, maar al snel werden het er meer en kwam ik tot 15. Poeh, dat is ongeveer 2 maanden! Zou dat niet te lang zijn, moeten er misschien meer lessen in een week?
Wat vind jij van 2 lessen per week?

Wat ik onderschatte, is de hoeveelheid werk die er in gaat zitten! Ik wil graag mijn onderwerpen zo goed mogelijk vormgeven, zodat lezers er inderdaad wat aan hebben.
Uren ben ik er al mee bezig!
Ondertussen leer ik mezelf er nieuwe dingen bij, ook niet slecht om weer eens wat nieuws te leren en niet enkel en alleen blogjes te schrijven.
Heb ik mij een beetje aan deze cursus vertild?
Ach dat valt wel mee, ik heb vanwege mijn pensioen tijd zat!

Waar ik wel benieuwd naar ben: wat vind jij tot nog toe van deze cursus?
Waar heb jij behoefte aan, wil je sneller, of juist uitgebreider.
Wil je tips, recepten?
Ik hoor het graag!

Les 5. Budgetteren van je boodschappen kun je leren

Let op aanbiedingen.

Online kun je op vrijdag precies zien welke aanbiedingen er de komende week zijn. Maak er gebruik van, maar laat je er niet door verleiden.
Er zijn sites waar alle folders online zijn te vinden. Bijvoorbeeld hier.

Er zijn aanbiedingen bij, die in mijn ogen absoluut waardeloos zijn. Ze staan met enig bombarie online of in de folder, maar in feite zijn ze nauwelijks goedkoper dan anders of ze passen niet in een gezond voedingspatroon.
Een voorbeeld: in de afgelopen week verkocht AH 3 pakken koeken voor 5 euro, normaal zijn 3 pakken €5,55. Je hebt dus 55 cent voordeel en je legt heel veel suikers in je winkelwagen. Wil je dat? Voor je budget is het geen goede zaak. Koop liever fruit, bijvoorbeeld sinaasappels. Die waren vorige week €2,49 per net van 2 kg. Dan heb je dus ongeveer 2x 10 sinaasappels voor 5 euro.

Aanbiedingen waarbij de 2e gratis zijn, of met 50% korting,  zijn over het algemeen wel goed. Alleen natuurlijk niet als je het product niet of bijna nooit gebruikt. Wat ik altijd in de aanbieding 2e gratis koop: koffie, vleesvervangers, wasmiddel, tandpasta, shampoo(zeep), (multi)vitamines, kattenvoeding droog en nat, toiletpapier, WC-gel, . Natuurlijk is dit afhankelijk van de thuis nog aanwezige voorraad. Als ik nog genoeg heb, dan koop ik niet, maar ik zorg er altijd wel voor dat er genoeg in huis is. 
Het probleem met voedingsaanbiedingen is dat het over het algemeen gewoon slecht is voor je gezondheid. Geen basisvoeding en daarom kan je het beter niet kopen.

Probeer ook met aanbiedingen je ongeveer aan je budget te houden. Tenzij er natuurlijke prachtige aanbiedingen zijn waar je graag een voorraad van aan wilt leggen. Met zo'n voorraad ben je later weer veel goedkoper uit. Dus dat kun je dan ongeveer tegen elkaar wegstrepen.

Mijn moeder was in de jaren 60 heel goed in het kopen van aanbiedingen. Ze zocht alle advertenties na in de krant, ook marktkooplui hadden destijds advertenties, niet paginagroot, maar wel advertenties in de plaatselijke krant. Toen was er natuurlijk nog geen internet. Vooral de combinatie van moeder ziek thuis en ik vanaf mijn 12e naar de supermarkt, de slager en de markt fietsen om deze aanbiedingen te kopen was budgettair een hele goede. Over het algemeen ging dat prima. We kochten heel goedkoop allerlei basisartikelen waar mijn moeder zittend maaltijden van kookte. Moeder kwam niet in verleiding en ik mocht echt alleen kopen wat er op het lijstje stond. Dat ging niet altijd goed, mijn moeder had de indeling van de winkel niet paraat, want ze kwam nooit in die winkels, ze wist niet van winkelroutes en dus vergat ik wel eens wat, want dan was ik er aan voorbij gelopen.
Even terzijde:
ik vond het niet leuk om overal alle koopjes vandaan te halen! Lees daarover ook hier.

Maar ............ besparen deden wel wel! Eerst kwam er met het bespaarde geld een boot en later werd de boot verkocht en kochten mijn ouders daarvoor in de plaats een huis!

Niet dat ik wil suggereren dat je nu van het bespaarde geld een huis of een boot kunt kopen hoor! Huizen zijn nu zo duur dat je kunt besparen wat je wilt, maar een huis kun je daar niet van kopen.

Nu kun je online je boodschappen bestellen. Dus geen kind meer naar de winkel sturen, maar zelf je boodschappenlijstje activeren. Kost wel wat aan bezorgkosten, maar misschien, als je dikwijls in de winkel dingen koopt die je beter niet had kunnen kopen, kun je ook besparen.

Samenvattend: met aanbiedingen kun je veel geld besparen op artikelen die je anders ook al koopt!
Zorg er wel voor dat je niet te veel koopt, zodat er niets over de uiterste houdbaarheidsdatum gaat.

Tips:

• is de aanbieding goedkoper dan huismerk? Dan is de aanbieding de betere keuze.
• kijk eerst hoeveel je nog in huis hebt. Nog een nieuwe fles wasmiddel of afwasmiddel voegt weinig toe als je nog 5 flessen in huis hebt.
•  

Op 2 februari de volgende les:
Les 6. Kook met basisproducten en maak alles zelf.

Les 4. Budgetteren van je boodschappen kun je leren

Welkom bij weer een nieuwe les besparen op je boodschappen.

Les 4. Koop en bestel nooit met een lege maag. Want die lege maag laat je meer kopen dan nodig.
Probeer verleidingen te weerstaan.

Belangrijk om te weten: supermarkten zijn zó ingericht, dat die inrichting heel erg zijn best doet om jou te verleiden dingen te kopen die je niet nodig hebt, maar die je wel heel aantrekkelijk lijken. De bedoeling daarvan is, om zo veel mogelijk te verdienen en dus te zorgen dat jij en alle andere consumenten zo veel mogelijk geld uitgeven.
Hoe gaat dat in zijn werk?
Met muziek, met verlichting, met de geur van vers brood, met aanbiedingen die heel voordelig lijken (maar het niet altijd zijn, soms zijn huismerken nog steeds voordeliger)
Verleidingen zitten overal en van veel producten is niet alleen de prijs hoog, maar ook het gezondheidsgehalte laat te wensen over, daarom is een goed samengesteld boodschappenlijstje zeer aan te raden.
Ik denk dat de meeste lezers ook wel weten dat de supermarkt vol is met verborgen verleiders, maar het leek me goed om jullie er nog weer eens aan te herinneren.

Als jij niet veel geld wilt uitgeven, dan moet je goed uitkijken.
Hoe doe je dat dan?
- Ga niet op stap met een lege maag, want dan koop je dingen voor jouw lekkere trek. Dure, ongezonde dingen zijn heel verleidelijk.
- Eet van tevoren iets en maak een lijstje van boodschappen die je nodig hebt.
- Heb je moeite om snacks, snoep en koekjes te weerstaan, neem dan die schappen vooral niet op in jouw supermarktroute. Je hoeft er niet langs te lopen. Datzelfde geldt voor bijvoorbeeld het bier en de wijn. Ook bij online bestellen kun je beter niet al te hongerig zijn. Voordat je het weet, heb je je online boodschappenkarretje volgeladen met chocola, chips en andere hapjes, die behalve duur ook niet nodig zijn voor een gezonde en voordelige leefstijl.
- Koop grote verpakkingen, snijd en schil zelf, kies geen groenten en fruit van buiten het seizoen. (zie les 6 en 7)

Dan nog even iets heel anders:
Vorige week las ik op de site van de NOS dat het Rode Kruis zich ernstig zorgen maakt over de hoge voedselprijzen. Er zijn steeds meer mensen voor wie voedsel een sluitpost is. "Als alle vaste lasten zijn betaald, kijken mensen wat er nog over is en daar kunnen ze dan eten van kopen. Dat is steeds minder geld." Vooral jongeren onder de 30 jaar en mensen tussen de 50 en 60 jaar oud zijn bezorgd over de inflatie, de hoge energieprijzen en de dure boodschappen.
Als er structureel te weinig geld is, dan helpt budgetteren niet. Dan kun je budgetteren wat je wilt, maar ben je aangewezen op hulp in de vorm van eten of extra geld!
Ik zelf zeg: Regering en politiek: doe er wat aan!  Mijn voorstel is om met ingang van 1 maart de BTW tarieven op alle voeding te verlagen naar 0%.

Dat gezegd hebbende, ga ik weer verder met de cursus.
Wat komt er de volgende keer, in les 5, aan bod?

Let op aanbiedingen. Online kun je precies zien welke aanbiedingen er de komende week zijn. Maak er gebruik van, maar laat je er niet door verleiden.

Les 3. Budgetteren van je boodschappen kun je leren

Les 3. Kijk wat je in huis hebt, maak een maaltijdplanning en maak lijstjes wat je daarvoor nodig hebt.

Bijna iedereen heeft voorraad in huis, in de vriezer, in de koelkast, in de keukenkastjes of in een speciaal daarvoor ingerichte voorraadkast. Voordat je boodschappen gaat doen, kijk je of de voorraad aangevuld moet worden.
Aan de hand van aanbiedingen maak je een planning voor de maaltijden in de komende dagen. Ik plan meestal niet heel ver vooruit, zeker niet een hele week, maar er zijn veel mensen die dat wel doen. Een vroegere leidinggevende had zelfs een jaarplanning. Die weet nu al wat ze bijvoorbeeld op woensdag 26 juli a.s. gaat eten.

Hoe maak je je voorraad overzichtelijk?
Er zijn mensen die regelmatig voedsel uit hun voorraad weggooien doordat het bedorven is of over de datum. Dit is een vorm van verspilling die veel geld kost. Dat zou je moeten voorkomen.
Om te kijken wat je aan voorraad hebt, is het van belang om deze voorraad goed overzichtelijk te maken.
Ingevroren voeding labelen en soort bij soort leggen: een broodlade, een lade met ingevroren maaltijden, een lade met vlees(vervangers)
Koelkast overzichtelijk inrichten, zodat je in één oogopslag kunt zien of je nog voldoende groenten en fruit hebt. Zet de voeding die snel op moet vooraan, wat wat nog wel even kan liggen meer naar achteren.
In de voorraadkast houd je ook rekening met de houdbaarheid. Wat nog lang houdbaar is, zet je achteraan.
Zorg dat alles niet propvol is, want dan heb je geen overzicht meer.

Je boodschappenlijstje.

Aanbiedingen.
Mijn maaltijdplanning is op basis van aanbiedingen en aanwezige voorraad. Zijn de bloemkool en de spruiten in de aanbieding, dan maak ik daar maaltijden van, in combinatie met peulvruchten en vleesvervangers uit de voorraad.
Maar let op! Niet alles wat in de aanbieding is, is werkelijk een voordelige keuze! In de winter zijn sperziebonen die ingevlogen zijn uit warme landen, ook als ze in de aanbieding zijn een dure keuze. Je kunt veel beter voor diepvries kiezen. Die wordt op moment van oogsten, als er een groot aanbod is, ingevroren. Bijvoorbeeld in week 3 waren de sperziebonen bij de Plus in de aanbieding: €1,49 voor 500 gram (= 2,98 per kg). 800 gram uit de diepvries kost €1,19 (= €1,49 per kg)
Regelmatig zijn er houdbare artikelen in de aanbieding die ik gebruik bij maaltijdbereiding. Bijvoorbeeld rijst, pasta of sauzen. Aanbiedingen gaan meestal over A-merken. Kijk dan goed of het huismerk dan toch nog steeds voordeliger is dan dat A-merk in de aanbieding.
Ik kom in les 5 nog uitgebreid terug op aanbiedingen en in les 8 bespreek ik de A-merken, B-merken en huismerken.

Dure artikelen
Bij dure artikelen is het de vraag of je niet beter op zoek kunt naar goedkopere. Olie en koffie, maar ook andere producten, heb je in verschillende prijsklassen.  De vorige vriend van mijn dochter had bijvoorbeeld de gewoonte om heel dure koffie te drinken. Zeg maar de duurste keuze, terwijl er ook veel goedkopere keuzes mogelijk waren. Aan die koffie waren ze veel geld kwijt.  Eigenlijk veel te veel voor hun minimumbudget. Vriend bleef toch vasthouden aan "zijn" koffie en betaalde die voortaan van eigen (zak)geld.
Olie om in te bakken kun je ook in deze dure tijden kopen voor ongeveer 3 euro per liter (slaolie), maar ook voor 11 euro per liter (olijfolie) of meer.

Kleine verpakkingen en grote verpakkingen.
Vaak is een grote verpakking voordeliger dan een kleine verpakking. Eén enkele winterwortel is veel duurder per kilo dan een kilo-zak. En een zak met een kilo aardappelen is weer duurder dan een zak met 5 kilo aardappelen. Als je zeker weet dat het product niet snel weer gebruikt is het verstandig om een kleine zak of verpakking te kopen of één enkele ui of wortel. Gebruik je het (veel) vaker, dan is het raadzaam om grotere hoeveelheden te kopen, dat is per eenheid vaak een stuk goedkoper en bewaar je de rest in je voorraad.

Tips:

• Koop geen voeding die je niet (zo) lekker vindt, die belandt uiteindelijk vaak in de vuilnisbak en dan heb je dus je geld voor niets uitgegeven.
• Vries je voorraad brood in en ontdooi alleen wat je voor de dag nodig hebt.
• Kijk goed wat er nu precies in de aanbieding is. Ik heb wel eens de verkeerde vis in blik gekocht. Dan was er maar 1 soort van hetzelfde merk tonijn in de aanbieding en kocht ik blikjes die niet in de aanbieding waren. Ik ontdek het altijd snel, doordat ik de bon ter plekke nakijk en zie de de korting er niet af gegaan is. Dan lever ik het in bij de servicebalie en vraag mijn geld terug. 
• Een tip die daar op aansluit: kijk je kassabon na. Soms kloppen de prijzen niet met wat er op het schap staat of is er een kortingsticker over het hoofd gezien. 
  
• Kijk ook eens in de bak/koelvitrine met afgeprijsde artikelen. Meestal zitten er dingen in die je echt niet nodig hebt, want vaak nog steeds veel te duur, maar een enkele keer zit er wel iets bij wat wel lekker voordelig is.
  

Onderwerp van de volgende les:
Koop en bestel nooit met een lege maag. Want die lege maag laat je meer kopen dan nodig.

Les 2 Budgetteren van je boodschappen kun je leren

Stel op basis van je uitgaven van de afgelopen weken een budget vast.

Welkom bij de 2e gratis les!

In les 1 heb je een overzicht gekregen van al je uitgaven voor voeding en drinken.
Dat was waarschijnlijk een flinke klus!
Ik verwacht dat je inmiddels al een aantal besparingsontdekkingen hebt gedaan, waardoor je in de toekomst je budget naar beneden bij kunt stellen. Misschien geef je veel uit aan alcohol en frisdrank, misschien geef je nogal wat geld uit aan snacks en chips, of gaat er veel geld de deur uit aan maaltijden die je niet zelf bereidt.
Belangrijke ontdekkingen, want daar kun je op besparen!

Waar kun je richtlijnen vinden voor je nieuwe budget?
Daarvoor ga je naar het Nibud. Daar vind je per leeftijd richtlijnen voor uitgaven voor voeding en drinken per dag en verder de percentages die je bij de totaaluitgaven met optellen of aftrekken als je gezin meer of minder dan 2 personen telt.

Het Nibud geeft ook een voorbeeld:
Een gezin bestaat uit een twee ouders (beiden jonger dan 50 jaar), een kind van 12 en een kind van 7 jaar oud. Per dag besteedt dit gezin aan voeding: 7,47 + 6,69 + 6,16 + 3,82 = 22,91 euro minus 30 procent vanwege vierpersoonshuishouden = € 16,04.
Mijzelf als voorbeeld: alleenstaande 70+-er. Per dag te besteden: 7,56 + 10% vanwege eenpersoonshuishouden = €8,32
Richtlijn voor voeding voor twee volwassenen (jonger dan 50 jaar), man en zwangere vrouw=  €16,39

Zo kun je aan de hand van het overzicht van de minimale kosten van het Nibud uitrekenen hoeveel geld je minimaal kwijt zou zijn voor voeding en drinken.
Daarbij zegt het Nibud dit:
"Uitgaven zijn afhankelijk van het inkomen
Hoe hoger het inkomen, hoe meer geld aan voeding wordt uitgegeven. Andere uitgaven hebben ook invloed op wat je aan voeding kunt besteden. Heb je bijvoorbeeld hoge woonlasten? Dan blijft er minder over voor bijvoorbeeld voeding.
Wanneer het inkomen stijgt, besteedt een huishouden meer aan andere dingen dan aan voeding. Bijvoorbeeld kleding en vervoer. Iedereen maakt hierin zijn eigen keuzes."

        En dan nu jouw budget voor de komende tijd!
Geeft het Nibud als richtlijn net als in het voorbeeld €16,04 per dag (= €112,28 per week), maar zit jij op het dubbele of hoger?
Het is ondoenlijk om onmiddellijk je uitgaven sterk te beperken. Oude gewoontes kun je vaak niet meteen ombuigen, daar is tijd voor nodig. 
Ga daarom in de komende maanden in een aantal stappen naar die €16,04 per dag. Hoeveel stappen je maakt, is afhankelijk van je inkomen en afhankelijk van het bedrag dat je boven deze richtlijn zit.
Want let op, het Nibud geeft een minimaal bedrag.
Ik zit daar weliswaar onder, meer uit gewoonte dan dat het moet, maar het is natuurlijk niet noodzakelijk om daar onder te gaan zitten.
Alleen als je financiële situatie er om vraagt en je dringend moet bezuinigen, kun je proberen zo snel mogelijk je budget bij te stellen.

Wees niet al te streng voor jezelf en ga er van uit dat je fouten gaat maken. Van je fouten leer je en fouten maken is menselijk. Je bent geen boodschappenrobot 😂

Stel je doelen niet te hoog. Het is heel teleurstellend en demotiverend om te merken dat je je gestelde besparingsdoelen niet kunt halen. Te hoge doelen maken dat je er mee ophoudt en dat is niet de bedoeling van deze cursus. Het is een heerlijk gevoel om je doelen wel te halen en te zien dat je het kunt!

Volgende week dinsdag les 3
Kijk wat je in huis hebt, maak een maaltijdplanning en maak lijstjes wat je daarvoor nodig hebt.

Les 1 Budgetteren van je boodschappen kun je leren

Welkom bij de cursus Budgetteren van je boodschappen kun je leren!
Wat is mijn kennis en ervaring over besparen en budgetteren? Dat kun je lezen aan het einde van dit bericht. Als je wilt kun je dat overslaan, ik schrijf er alleen over omdat ik graag wil aantonen dat ik redelijk deskundig ben.

Dan nu de cursus!
Les 1. Overzicht van al je boodschappenuitgaven. Bewaar je bonnetjes, ook die van etentjes, afhaalvoedsel en maaltijdbezorgservices, kantine etc

Om te kunnen budgetteren moet je eerst weten hoeveel geld je nu uitgeeft aan boodschappen. Pas als je dat in kaart gebracht hebt, kun je bezuinigingen doorvoeren en budgetten maken.
Een overzicht maken is gemakkelijk als je per week maar in 1 winkel je boodschappen doet. Dan heb je al het bedrag dat je uitgeeft voorhanden.
Maar .......  de meeste gezinnen geven op veel meer plekken geld uit voor voeding, drinken, toiletartikelen etc:
meerdere supermarkten, online bestellingen, drogist, bakker, slager, groenteman, markt, poelier, viswinkel, (afhaal)restaurant, (bedrijfs)kantine, maaltijdbezorgservice, snackbar, op het terras, koffie to go, een broodje of snacks op het station. Waarschijnlijk vergeet ik nog wel plekken waar je boodschappen en eten en drinken kunt kopen.

Bewaar alle bonnetjes en noteer ALLE uitgaven. Ik noteer aankopen op de dag van aankoop in een excelsheet, maar je kunt het ook in een schriftje of kasboekje doen. Er zijn allerlei plekken waar je gratis kunt leren om met excel om te gaan. Bijvoorbeeld hier.
Op de site wijzer in Geldzaken kun je gratis huishoudboekjes downloaden.
Het is van groot belang dat je alles noteert en dat je jezelf niet voor de gek houdt door uitgaven weg te laten, want dan krijg je geen volledig overzicht! 

Gooi niet alle uitgaven op één hoop, maar zorg voor overzicht door je uitgaven uit te splitsen in categorieën.
Bijvoorbeeld:
(Fris)drank (inclusief wijn, bier etc)
Koffie/thee
Koek, snoep, zoutjes, chips etc.
Maaltijden niet zelf gemaakt (kant en klaar, afhaal, bezorgd of ter plekke gegeten)
Dranken niet thuis geconsumeerd
Groenten en fruit
Aardappels, rijst, pasta etc
Vlees, vis, gevogelte
Peulvruchten en vleesvervangers
Brood en crackers etc
Beleg inclusief boter of margarine
Zuivel
Wasmiddel, schoonmaakmiddelen
Toiletpapier, maandverband, luiers

Tel alles bij elkaar op en doe dit bij voorkeur een aantal weken, zodat je een gemiddelde kunt berekenen en op basis daarvan een budget kunt vaststellen. Als je weet dat je per week heel gemiddeld bent in je uitgaven, dan hoef je dit niet een aantal weken te doen voordat je een budget vaststelt.
Maar gedurende de cursus blijft het goed om je uitgaven te noteren.
Als je nog nooit je uitgaven genoteerd hebt, dan zul je zien dat het effect van noteren al is, dat je stilstaat bij je uitgaven. Je ontdekt bijvoorbeeld dat je per week 25 euro uitgeeft alleen al aan snacks. Dan denk je: hebben we dat werkelijk allemaal nodig? 

Het Nibud heeft richtlijnen voor boodschappenbudgetten voor voeding en drinken per dag. Dat vind je hier. Volgens het Nibud zou ik als alleenstaande 70+-er €58,21 per week kwijt zijn aan voeding. Dat geef ik niet uit, mijn budget is 40 euro, waarschijnlijk doordat ik geen vlees en kip eet, ik heel goed op aanbiedingen let en vrijwel nooit alcohol consumeer. Ik bespaar daarmee dus bijna 1000 euro per jaar!

Komende donderdag de volgende les:
Stel op basis van je uitgaven van de afgelopen week/weken een budget vast.

Mijn kennis en ervaring:

• ik had zeer zuinige ouders. Ze hielden een uitgebreid kasboek bij, waar ze alles in opschreven en hun uitgaven berekenden. Hun uitgavencategorieën waren nog uitgebreider dan bovenstaand lijstje. Doordat mijn moeder ziek was, haalde mijn moeder de aanbiedingen uit krantenadvertenties en stuurde mij vanaf mijn 10e vervolgens met boodschappelijstjes naar diverse winkels om alle nuttige aanbiedingen op de fiets op te halen. Ook ging ik voor mijn ouders naar de markt om groenten, fruit en kaas. Dus ik kreeg zeker het goede voorbeeld!
  
• Ik heb een opleiding Maatschappelijk Werk en Dienstverlening afgerond: daar leerde ik hoe ik mensen kon helpen om hun uitgaven in de hand te houden.
• Ik heb zelf 17 jaar in de Bijstand gezeten en heb toen pas goed geleerd om van weinig rond te komen.
• Van mijn parttime inkomen heb ik als alleenstaande in 10 jaar mijn hypotheek volledig afgelost.
• Schrijfervaring: ik schrijf nu ruim 15 jaar een blog, met vrijwel dagelijks een bericht, ondertussen bijna 5.500 berichten.

Binnenkort op deze blog: een cursus besparen op je boodschappen

Blogger Porterenée biedt een cursus aan: Budgetboodschappen. Daar leer je alles over besparen op je boodschappen. Leuk en interessant, alleen is er een wachtlijst en je betaalt 89 euro voor die cursus!
Betalen om te leren besparen, terwijl het ook op veel plekken gratis kan. Meestal dan niet speciaal toegespitst op boodschappen, maar ruimer. In Groningen kan dat bijvoorbeeld via de Groningse Kredietbank.
Natuurlijk wens ik Renée succes met haar cursus, maar ik heb twijfels bij het betalen van een aanzienlijk bedrag om te leren besparen. Mensen die het budgetteren echt nodig hebben, die hebben dit geld gewoon niet.

Geldsnor, ook blogger, schreef er afgelopen vrijdag al over en geeft ook meteen al een heleboel gratis tips om te besparen op je boodschappen.

En toen dacht ik: laat mij een gratis cursus maken om te leren besparen op je boodschappen. Met tips en trucs. Ik heb tenminste 50 jaar ervaring, ik had vroeger een heel goede, zuinige coach: mijn moeder. Ook staat er op deze blog al een heleboel dat ik gewoon kan verzamelen en samenvatten.
Wil je wat betalen: geef dan vrijwillig een donatie aan de voedselbank of zo, want ik heb het geld niet nodig.
Uiteraard krijg je bij mij een andere cursus dan Renée die aanbiedt, zonder podcasts of video's.
Ben ik voor Renée een concurrent? Nee, ik denk het niet. Ik denk dat ik mij richt op een andere doelgroep dan Renée en haar team.

Mijn opzet voor 15 lessen BUDGETTEREN VAN JE BOODSCHAPPEN KUN JE LEREN:
Les 1. Overzicht van al je boodschappenuitgaven. Bewaar je bonnetjes, ook die van etentjes, afhaalvoedsel en maaltijdbezorgservices, kantine etc
Les 2. Stel op basis van je uitgaven van de afgelopen weken een budget vast.
Les 3. Kijk wat je in huis hebt, maak een maaltijdplanning en maak lijstjes wat je daarvoor nodig hebt. Les 4. Koop en bestel nooit met een lege maag. Want die lege maag laat je meer kopen dan nodig.
Les 5. Let op aanbiedingen. Online kun je precies zien welke aanbiedingen er de komende week zijn. Maak er gebruik van, maar laat je er niet door verleiden.
Les 6. Kook met basisproducten en maak alles zelf.
Les 7: Koop alleen groenten en fruit van het seizoen
Les 8: A-merken, B-merken en huismerken: bukken loont
Les 9. Benut de diepvries, zowel die van je zelf als die van de supermarkt
Les 10. Ga vegetarisch of nog liever vegan inkopen zijn veel duurzamer en goedkoper. Vlees, zuivel, kip en vis zijn duur, dus zorg voor vaker vegan. Dat scheelt honderden euro's.
Les 11. Voorkom verspilling
Les 12. Budget ontbijt en lunchproducten
Les 13. Koop wasmiddelen, verzorgingsartikelen, altijd in een aanbieding.
Les 14: Koop zegels in de supermarkt en gebruik een kortingspas.
Les 15: Hoe pas je de lessen in de toekomst toe en hoe houd je het vol en zorg je dat je niet terugvalt in oude patronen?

Vanaf nu kun je op iedere dinsdag en donderdag op dit blog een les verwachten.
Bovenstaande lessen zijn een voorlopige opzet. Misschien komen er nog meer lessen. Ik heb nog geen lessen ontwikkeld, alleen onderwerpen verzameld die ik zo logisch mogelijk heb gerangschikt.
Met dat schrijven ga ik vandaag beginnen!
En daarbij neem ik jullie opmerkingen en vragen en suggesties graag mee! Die vragen en reacties kun je op het blog plaatsen, maar ook via e-mail: zuinigaan@gmail.com